حیدرعلی قلمداران در زمرهٔ نواندیشان و تجدید نظرطلبان دینی معاصر است که آثار گوناگونی را با هدف ریشهیابی علل انحطاط و ارتقای مسلمین و ارائهٔ راهکارهای نظری در حل معضلات جهان اسلام نگاشته است. جستارهای فکری او در چرایی عقبماندگی مسلمانان و دغدغهٔ تشکیل حکومت اسلامی و بازگشت به دوران طلایی اسلام، سرانجام به بازنگری و تجدید نظر در آموزههای اصیل شیعه بهویژه امامت و تفکیک خلافت از امامت انجامید و نظریهٔ بینابینی را در اندیشهٔ کلامی و سیاسی شیعه و اهلتسنن پدید آورد. باور به حقانیت شیعهٔ امامیه، تأکید بر دیدگاه انتخاب در مقابل نصّ و نصب، اعتقاد به عصمت امامان دوازدهگانه، عدم باور به علم غیب امام، حرمت انتخاب حاکم درصورت وجود معصوم، ممدوح بودن صحابه و مطابق اسلام نبودن هیچ یک از حکومتهای صدر اسلام بهجز حکومت امیرالمؤمنین؟ع؟ (و امام حسن؟ع؟) ازجمله دیدگاههایی است که در این نوشتار تلاش شده است بخشی از این دیدگاهها با روش توصیفی و تحلیلی مورد بررسی قرار گیرد.
