دانش پژوه سطح 4 شیعه شناسی عضو گروه پژوهشی تاریخ مقارن مرکز تخصصی ائمه اطهار علیهم السلام
10.22034/jep.2023.213712
چکیده
پس از رحلت رسول خدا (ص) نخستین الگوی انتخاب خلیفه بدون تکیه بر نصّ الهی پدیدار شد. دستاندرکاران این نظریه با مشکلات و مخالفتهای فراوانی روبهرو بودند و برای تثبیت آن، نیازمند قدرت اقتصادی، نظامی، سیاسی و فرهنگیِ قریش بودند که یکی از بطون آن، «بنوعامر بن لؤی» است. نوشتار پیش رو، با تکیه بر منابع کهنِ تاریخی و حدیثیِ شیعه و اهلسنت و با بهرهگیری از روش توصیفی ـ تحلیلی، به دنبال تبیین ابعاد تأثیرگذاری این بطن قریش در شکلگیری و تثبیت جانشینی خلفای نخستین است. نتایج پژوهش نشان میدهد این بطن به سبب شرایط زندگی در بیابانها، از روحیۀ جنگاوری و توان نظامیِ بالایی برخوردار بودند. جمعیت زیاد، پیوندهای نَسَبی با قبایل تیم، عدی و بنیامیه، زمینۀ مناسبی برای نقشآفرینی نظامی و سیاسیِ آنان فراهم آورد. وضعیت اقتصادی، علمی و فرهنگی آنان نیز به گونهای نبود که در این ابعاد ایفای نقش داشته باشند. آنان عمدتاً سربازان و فرماندهان نظامیِ قدرتمندی بودند که به طور غیرمستقیم، در بعد اقتصادی به حاکمیت خلفای نخستین ایفای نقش میکردند. هرچند کشته شدن بسیاری از بنوعامر در سال هجدهم هجری از حضور پررنگ آنان در دوران عثمان بن عفان و معاویه کاست، اما حضور شخصیتهای قدرتمند نظامی در این دوران، این خلأ را پر کرد و حضور سیاسیِ آنان دوباره احیا شد؛ اما این بار آنان در مقابل جریان حاکم قرار گرفتند و در ابعاد سیاسی و نظامی، کمک فراوانی به معاویه کردند.
رضائی کلیری,ابراهیم . (1401). نقش «بنوعامر بن لؤی» در شکلگیری و تثبیت جانشینیِ خلفای نخستین با تکیه بر متون کهن فریقین. امامت پژوهی, 12(2), 265-300. doi: 10.22034/jep.2023.213712
MLA
رضائی کلیری,ابراهیم . "نقش «بنوعامر بن لؤی» در شکلگیری و تثبیت جانشینیِ خلفای نخستین با تکیه بر متون کهن فریقین", امامت پژوهی, 12, 2, 1401, 265-300. doi: 10.22034/jep.2023.213712
HARVARD
رضائی کلیری ابراهیم. (1401). 'نقش «بنوعامر بن لؤی» در شکلگیری و تثبیت جانشینیِ خلفای نخستین با تکیه بر متون کهن فریقین', امامت پژوهی, 12(2), pp. 265-300. doi: 10.22034/jep.2023.213712
CHICAGO
ابراهیم رضائی کلیری, "نقش «بنوعامر بن لؤی» در شکلگیری و تثبیت جانشینیِ خلفای نخستین با تکیه بر متون کهن فریقین," امامت پژوهی, 12 2 (1401): 265-300, doi: 10.22034/jep.2023.213712
VANCOUVER
رضائی کلیری ابراهیم. نقش «بنوعامر بن لؤی» در شکلگیری و تثبیت جانشینیِ خلفای نخستین با تکیه بر متون کهن فریقین. امامت پژوهی, 1401; 12(2): 265-300. doi: 10.22034/jep.2023.213712