یکی از القاب حضرت علی علیه‌السّلام، «امیرالمؤمنین» یعنی فرمانروای اهل ایمان می‌باشد. این لقب اولین بار از سوی خداوند اختصاصا برای امام علی (ع) به کار رفت و در مناسبتهای مختلف نیز به رسول خدا ابلاغ شد. این لقب همواره مورد تاکید رسول خدا و اهل بیت بوده تا آنجا که حتی اهل بیت ع نیز هیچ گاه از این لقب استفاده ننموده و دیگران را نیز از انجام این اقدام نهی میکردند. پژوهش پیش رو با مراجعه با منابع کتابخانه ای فریقین و با روش توصیفی و تحلیلی به دنبال ارزیابی تطورات این لقب در طول تاریخ و نتایج فقهی، کلامی و اجتماعی آن می باشد. نتایج پژوهش نشان می دهد که این لقب نخستین بار توسط خداوند به امام علی اختصاص یافت و پس از آن پیامبر اکرم ص به دستور خداوند بارها این موضوع را به مسلمانان اعلام نمودند اما پس از رحلت آن حضرت خلفای سه گانه و پس از آن خلفای بنی امیه و بنی عباس این لقب را غصب نمودند. از نتایج فقهی این لقب حرمت استفاده از آن برای غیر از امام علی ع است. این لقب از جنبه کلامی نیز دارای آثاری مانند اعتقاد و باور به اختصاصی بودن این لقب برای امام علی ع، جانشینی آن حضرت و افضلیت ایشان بر همگان می باشد. ریخته شدن خون معصومین، حلال شدن حرام های عترت و ریشه تمامی گمراهی های از راه حق بعد از وفات پیامبر نیز از پیامد های سیاسی و اجتماعی غصب این لقب می باشد.